काठमाडौं । तीन महिनाअघि भदौ २४ गते भएको जेनजी आन्दोलनबाट बार र बेञ्च दुबै प्रभावित बने । उक्त आन्दोलनमा के–कति क्षति भयो भन्ने विवरण बुधबार र विहीबार जनकपुरधाममा आयोजित दुई दिने कार्यक्रममा न्यायाधीश र कानून व्यवसायी दुबैतर्फबाट सार्वजनिक गरिएको छ ।
कार्यक्रममा जनाइएअनुसार देशभरि २३ वटा अदालत जलेका छन् । नेपाल बार एशोसिएन केन्द्रीय कार्यालय भवन र ११ वटा बार एकाईका भवनहरुमा क्षति पुगेको छ । करिब ९ लाख ३६ हजार मिसिल र कागजात जलेर खरानीमा परिणत भएका छन् ।
कार्यक्रममा बुधबार बोल्दै प्रधानन्यायाधीश प्रकाशमानसिंह राउतले भने, ‘गएको भाद्र २४ गते हाम्रा अदालतका भवनहरु जलाइए । मिसिलहरु जले । बार एशोसिएसन पनि जलाइयो । ती जनताका मिसिलहरु, जनताका धरोहर र सम्पत्ति थिए । हजारौं मिसिलहरु खरानी भए ।’
प्रधानन्यायाधीश राउतले क्षतिको विवरण प्रस्तुत गर्दै भने, ‘झण्डै–झण्डै ३६ हजार चलेका मुद्दाका मिसिलहरु जलेका छन् । करिब ९ लाख अभिलेखका मिसिलहरु जलेका छन् ।’

प्रधानन्यायाधीश राउत थप्छन्, ‘९ लाखमा सर्वोच्चका मात्रै १ लाख ९७ हजार मिसिल जलेका छन् । काठमाडौं जिल्ला अदालतका १९९० सालदेखिका ३ लाख ५० हजार मिसिल जलेका छन् । देशभर गरेर जम्मा ९ लाख मिसिल जलेको छ ।’
बारलाई कति भयो क्षति ?
जनकपुरधाममा विहीबार आयोजित नेपाल बार एशोसिएसनको ५१ औं केन्द्रीय कार्यकारिणी समितिको बैठकमा महासचिव बरिष्ठ अधिवक्ता केदारप्रसाद कोइरालाले प्रतिवेदन प्रस्तुत गर्दै जेनजी आन्दोलनमा भएको क्षतिको विवरण पेश गरेका छन् ।
महासचिव कोइरालाको प्रतिवेदनमा भनिएको छ, ‘भदौ २४ गते भएको तोडफोड, लुटपाट र आगजनीमा आम नागरिकहरुको आस्थाको धरोहरका रुपमा रहेको सर्वोच्च अदालत, उच्च अदालत, जिल्ला अदालतहरु लगायत २३ वटा अदालत र नेपाल बार एशोसिएन केन्द्रीय कार्यालय भवन एवं ११ वटा बार एकाईका भवनहरुमा क्षति भएको छ ।’
प्रतिवेदनमा अगाडि भनिएको छ, ‘नेपाल बार एशोसिएसनको केन्द्रीय कार्यालयको भुईंतलामा रहेको सर्वोच्च अदालत बारको कार्यालय पूर्णरुपमा जलेर नष्ट भएको छ । भौतिक क्षतिको विवरण मुचुल्का गरी राखिएको छ ।’

काठमाडौं उपत्यकामा तीनवटा ल फर्म र उपत्यका बाहिर १२ वटा ल फर्महरुमा आगजनी, तोडफोड र लुटपाट भएको प्रतिवेदनमा जनाइएको छ ।
त्यसैगरी काठमाडौं उपत्यकामा विभिन्न स्थानमा कानून व्यवसायीहरुको निजी निवास पूर्णरुपमा आगजनीबाट क्षति भएको र ६ वटा सवारी साधनमा आगजनी भई नष्ट भएको प्रतिवेदनमा जनाइएको छ । नेपाल बार एशोसिएसनको एउटा सवारी साधन कार्यालय परिसरमै आगजनी गरी पूर्णरुपमा नष्ट गरिएको महासचिवको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।
त्यस्तै, पाँचवटा जिल्ला कानूनी सहायता समितिको कार्यालय र नेपाल कानून व्यवसायी परिषदको गण्डकी सम्पर्क कार्यालय समेतमा क्षति पुगेको जनाइएको छ ।
प्रदर्शनकै क्रममा कानूनी व्यवसायी हरिहर सिलवाल घाइते भएको र वीर अस्पतालमा उपचार भई निको भएको बार एशोसिएसनले जनाएको छ ।
कानून व्यवसायीहरुका क्षतिग्रस्त निजी निवास एवं ल फर्महरुको नेपाल बार एशोसिएसन कार्यसमितिबाट अवलोकन गरी क्षतिको विवरण सङ्कलन गरिएको महासचिव कोइरालाले बताएका छन् ।
नेपाल बार एशोसिएसनद्वारा जनकपुरधाममा आयोजित दुई दिने कार्यक्रमका सम्पूर्ण दस्तावेज जस नेपालमा पढ्नुहोस्–
जनकपुरमा प्रधानन्यायाधीशको सम्वोधन : अदालतका ९ लाख मिसिल जले, हाम्रो संकल्प जलेको छैन
वकिलको पेसागत हित र न्यायालयको सुधारका सन्दर्भमा बारको १९ पन्ने प्रतिवेदन (पूर्णपाठ)
जेनजी आन्दोलनपछिको मानवअधिकार : जनकपुरधाममा प्रस्तुत भयो १८ बुँदे कार्यपत्र (पूर्णपाठ)
जनकपुर घोषणापत्र : ओलीलाई स्थान हद तोकेकोमा बारको आपत्ति (पूर्णपाठ )
शेख हसिनाको पक्षमा उभियो नेपाल बार, मृत्युदण्डको फैसलाप्रति घोर आपत्ति
आज म उग्र छैन, पदको गरिमा थाहा छ !
बरिष्ठको च्याम्बरमा नयाँ वकीललाई शोषण !

